21 gemeenten in Brainportregio maken afspraken met Enexis om uitbreiding stroomnet te versnellen
De 21 gemeenten in de Metropoolregio Eindhoven (MRE) en netbeheerder Enexis hebben concrete afspraken gemaakt om de uitbreiding van het elektriciteitsnet in de regio fors te versnellen. De afspraken moeten helpen om woningbouw, economische groei en innovatie in de Brainportregio mogelijk te blijven maken.
De samenwerking richt zich op het sneller uitbreiden van het laag- en middenspanningsnet: het deel van het elektriciteitsnet dat stroom levert aan woonwijken, bedrijven en voorzieningen. De ambitie is om de doorlooptijd van infrastructurele projecten minimaal te halveren. De druk op het elektriciteitsnet is in heel Nederland groot, maar in de Brainportregio komt daar de snelle groei van hightechindustrie, innovatiecampussen en woningbouw bovenop. Volgens de betrokken partijen vraagt die ontwikkeling de komende jaren om duizenden kilometers extra kabels, tientallen nieuwe verdeelstations en duizenden aanpassingen aan transformatorstations in de regio. “Om de groei van Brainport mogelijk te houden, moeten we sneller kunnen bouwen aan het elektriciteitsnet. Dat vraagt om intensieve samenwerking tussen gemeenten en netbeheerder,” aldus de Peter Lemmens van Enexis.
Concrete afspraken
In de zogenoemde Nadere Overeenkomst (NOK) hebben gemeenten en Enexis vastgelegd hoe zij sneller samen kunnen werken bij de uitbreiding van het stroomnet. Daarbij zijn afspraken gemaakt over onder meer:
het sneller vinden van geschikte locaties voor elektriciteitshuisjes en stations
het reserveren van ruimte in nieuwe woon- en gebiedsontwikkelingen
vergunningverlening
inzet van publieke grond
afstemming met bewoners en wijze van participatie
de planning en volgorde van werkzaamheden in buurten
Volgens de partijen moet hierdoor voorkomen worden dat procedures, discussies en besluitvorming per project opnieuw gevoerd moeten worden. Lemmens: “De uitbreiding van het stroomnet raakt letterlijk iedere buurt. In de komende jaren moet in veel wijken de straat open om het elektriciteitsnet toekomstbestendig te maken.
Rik Thijs, wethouder Eindhoven en voorzitter van het portefeuillehoudersoverleg Energietransitie namens de regio: “We begrijpen dat de uitbreiding van het elektriciteitsnet zichtbaar wordt in de directe leefomgeving van onze inwoners. Om ervoor te zorgen dat onze wijken klaar zijn voor de toekomst, zijn in veel wijken werkzaamheden nodig. Naar verwachting vinden in ongeveer één op de drie straten werkzaamheden aan het elektriciteitsnet plaats en worden op sommige locaties nieuwe transformatorstations toegevoegd. Met duidelijke afspraken tussen gemeenten en Enexis zorgen we ervoor dat deze grote opgave zo goed mogelijk wordt uitgevoerd. Op die manier maken we het elektriciteitsnet klaar voor de groeiende vraag naar elektriciteit, bijvoorbeeld voor de bouw van (betaalbare) woningen, het verwarmen van woningen en elektrisch rijden.”
1 op de 3 straten open
De opgave in de regio is omvangrijk. Voor de noodzakelijke uitbreiding van het net is volgens de samenwerkingspartners ruim 4.000 kilometer extra kabel nodig, samen met meer dan 80 transportverdeel- en regelstations, 2.900 nieuwe netstations en circa 2.600 transformatorverzwaringen. Naar verwachting moet hierdoor uiteindelijk één op de drie straten in de regio open. De afspraken maken onderdeel uit van de bredere Brainportaanpak netcongestie, waarin overheden, netbeheerders en regionale partners samenwerken aan oplossingen voor het volle stroomnet.
Ondersteuning vanuit regionaal realisatieteam
Om gemeenten te ondersteunen bij de uitvoering is per 1 januari 2026 het Realisatieteam Energie‑infrastructuur vanuit MRE en Enexis gestart als onderdeel van het Realisatiebedrijf MRE. Dit team ondersteunt gemeenten en netbeheerder Enexis bij de uitvoering van de energie-infrastructuuropgave. De inzet richt zich op het beter benutten van samenwerking, het wegnemen van knelpunten en het organiseren van tempo in de uitvoering, onder meer bij de ruimtelijke processen rond middenspanningsstations. Alle partijen blijven bestuurlijk in de lead en eigenaar van hun opgaven.