Aansluiting wind- en zonneparken in de regio Emmen <b>kan versneld worden door inzet groene waterstof</b>

Aansluiting wind- en zonneparken in de regio Emmen kan versneld worden door inzet groene waterstof

09 juli 2020
  • Lokale productie van groene waterstof bij wind- en zonneparken biedt kansen voor netbeheerders om congestieproblematiek in de regio Emmen op te lossen en de energietransitie te versnellen.
  • Bestaande gasinfrastructuur kan worden hergebruikt voor transport en opslag van groene waterstof.
  • Aanvoer groene waterstof zorgt ook voor snelle verduurzaming lokale industrie, zoals op dit moment wordt verkend in het GZI Next project te Emmen.


Een studie van DNV GL in opdracht van Enexis Netbeheer, Gasunie en NAM toont aan dat lokale waterstofproductie door middel van elektrolyse dichtbij wind- en zonneparken kansen biedt voor beheerders van elektriciteitsnetten en voor het decarboniseren van de industrie. Deze studie richt zich op de congestieproblematiek in de regio Emmen, waar in kader van het project GZI Next wordt gewerkt aan het verduurzamen van het energie-systeem door middel van groene waterstof. Uit de studie blijkt dat lokale waterstofproductie en hergebruik van bestaande gasinfrastructuur een kortere doorlooptijd heeft dan een verzwaring van het elektriciteitsnet. Hierdoor kunnen wind- en zonneparken in Emmen sneller worden aangesloten op het net. Een bijkomend voordeel is dat de lokaal geproduceerde groene waterstof via de bestaande gasinfrastructuur geleverd kan worden aan nabijgelegen industrie en daarmee kan bijdragen aan het behalen van de klimaatdoelstellingen.

Een van de uitdagingen voor netbeheerders is dat de grote toename van zonne- en windenergie kan leiden tot congestieproblemen in het net waardoor verzwaring van het lokale en regionale net nodig is. In deze studie zijn voor de regio Emmen drie oplossingen met elkaar vergeleken om deze congestieproblematiek op te lossen:

  1. Volledig elektrische oplossing 
    Directe elektriciteitsaansluiting en lokale verzwaring van het elektriciteitsnetwerk.

  2. Lokale waterstofoplossing
    Elektrolyser op dezelfde locatie als waar duurzame energie wordt opgewekt.

  3. Centrale waterstofoplossing
    Elektrolyser op een centrale locatie bij de waterstofverbruikers.

Uit de studie blijkt dat de volledig elektrische oplossing het meest kosteneffectief is maar dat dit in gebieden met een tekort aan netcapaciteit wel 5 tot 10 jaar kan duren. In Emmen, waar op dit moment congestieproblemen zijn, blijkt een waterstofoplossing technisch een haalbaar alternatief voor het aansluiten van zonne- en windparken. Het zorgt daar vooral voor een snellere aansluiting op het net. De aansluiting met een elektrolyser kan namelijk binnen 2 jaar worden gerealiseerd.

Waterstofoplossingen zijn op dit moment nog relatief kostbaar, maar de verwachting is dat de kosten van waterstofoplossingen lager zullen worden door verdere professionalisering, technologische ontwikkelingen en door toename van het aantal en de grootte van elektrolysers. Tevens zullen subsidies voor duurzame energie zoals groene waterstof en ontmoediging van de inzet van fossiele energie in de industrie positieve effecten hebben op de business case voor waterstofoplossingen.

Gasleidingen zoals die van de NAM en Gasunie hebben voldoende capaciteit en kunnen tegen relatief lage kosten omgebouwd worden voor transport van grote hoeveelheden waterstof. Tevens biedt de gasinfrastructuur mogelijkheden voor opslag of buffering van energie (enkele dagen tot een week) en biedt daarmee de broodnodige flexibiliteit voor het energiesysteem.

De managementsamenvatting van de haalbaarheidsstudie kan hier worden gedownload.